Niezależność energetyczna domu – w jaki sposób to osiągnąć?

Marzy Ci się niezależność od zewnętrznych źródeł energii? To tak, jak wielu osobom. W końcu rachunki za prąd i inne media stale rosną, więc wzrasta również potrzeba poszukiwania oszczędności. Pytanie jednak, czy w Polsce można uzyskać pełną niezależność energetyczną? Zobacz, jakie rozwiązania pomogą Ci się zbliżyć do takiego stanu.

Niezależność energetyczna, czyli właściwie co?

Co oznacza bycie niezależnym? Eksperci przyglądają się temu pojęciu w dwóch perspektywach.

Pierwsza to niezależność fizyczna, a więc rozumiana jako kompletne odcięcie się od sieci i kupowania mediów od zewnętrznych dystrybutorów. W drugim ujęciu mowa o niezależności finansowej – a zatem o uwolnieniu się od wysokich rachunków za prąd czy ciepłą wodę użytkową.

Oba podejścia mogą przynieść pożądany rezultat, ale w polskich realiach zupełne odłączenie się od dostawy energii elektrycznej czy ciepłej wody użytkowej może być sporym, a co ważniejsze – kosztownym wyzwaniem.

Zupełne odłączenie budynku od instalacji zewnętrznych – czy to dobre rozwiązanie?

Dlaczego osiągnięcie fizycznej niezależności nie jest proste? Warto przyjrzeć się bliżej kwestii pozyskiwania energii elektrycznej. Rozwiązanie w tym obszarze wydaje się dość oczywiste: jest nim instalacja fotowoltaiczna, która pozwala wytwarzać własny prąd. Jeśli założymy, że jego dostawy do domu mają być zupełnie niezależne od zewnętrznych dystrybutorów, należy zamontować system off-grid, a więc niepodpięty do sieci energetycznej.

Trzeba jednak pamiętać, że fotowoltaika produkuje energię na bieżące użycie. Instalacja sama w sobie jej nie magazynuje. Dlatego trzeba jakoś rozwiązać kwestię nadwyżek i niedoborów. W przypadku instalacji on-grid, które zgodnie z nazwą są podłączone do sieci energetycznej, nie ma problemu. Nadprogramowa energia jest magazynowana w zakładzie energetycznym i oddawana zgodnie z zasadą net-meteringu, a kiedy prąd wyprodukowany przez fotowoltaikę nie wystarcza, np. w nocy lub w zimowe miesiące, wówczas jest pobierany od dostawcy zewnętrznego.

Co jednak z instalacjami off-grid? Należy je połączyć z własnym magazynem, który będzie kumulował nadwyżki energii. Może być to jednak rozwiązanie bardzo kosztowne, a do tego obecnie dostępne na rynku baterie magazynujące bardzo często charakteryzują się dość krótkim czasem życia. Dlatego decyzja o zupełnie autonomicznej produkcji energii na bazie źródeł odnawialnych powinna być podejmowana jedynie wówczas, gdy nie ma fizycznej możliwości podpięcia się do sieci.

Osiągnięcie niezależności ekonomicznej – jak pomogą w tym panele fotowoltaiczne?

Jak pokazuje powyższa analiza, choć osiągnięcie całkowitej autonomii energetycznej w teorii jest możliwe, w praktyce… jego koszty oraz „problematyczność” mogą zadecydować o niewielkiej opłacalności rozwiązania, które jest w 100% off-grid.

Dlatego zdecydowana większość inwestorów sięga po naturalne źródła energii odnawialnej, ale nie rezygnując z przyłącza do sieci. Jakie rozwiązania są dostępne? Wśród tych, które budzą zainteresowanie, są m.in. pompy ciepła, zarówno gruntowe, jak i korzystające z powietrza. Jednak zdecydowanie króluje wspomniana wcześniej fotowoltaika.

– Instalacja PV o mocy dobranej adekwatnie do zapotrzebowania na prąd dostarcza zdecydowaną większość energii niezbędnej do zasilania wszystkich urządzeń w budynku – wyjaśnia ekspert firmy Erato Energy, której specjalnością jest fotowoltaika. – Mikroinstalacje, zgodnie z ustawą o OZE, dają możliwość korzystania z rozliczenia w systemie net-meteringu. Oznacza to, że prosument może przesyłać nadwyżki wyprodukowanej energii do zakładu energetycznego i otrzymuje 70 lub 80% jej zwrotu, tj. 07 lub 0,8 kWh za każdą wysłaną 1 kWh – dodaje.

W efekcie użytkownik fotowoltaiki może korzystać z wyprodukowanej przez przydomową elektrownię słoneczną energii zarówno na bieżąco, jak i np. w nocy czy zimą, kiedy zapotrzebowanie na energię rośnie z uwagi na włączone ogrzewanie elektryczne.

Jakie są efekty finansowe takiego rozwiązania?

Fotowoltaika w systemie on-grid pozwala obniżyć rachunki za prąd nawet o około 80-90%, co przekłada się na bardzo dużą autonomię finansową. Sama inwestycja w system zwraca się najczęściej w ciągu pięciu lat (zależnie od zapotrzebowania na energię oraz efektywności instalacji), a czas jej działania szacuje się na ponad 25 lat. Przy założeniu, że w domu korzysta się głównie z urządzeń zasilanych prądem, można uzyskać ogromne oszczędności i żyć bez obaw o kolejne podwyżki cen. To zatem rozwiązanie warte rozważenia.